9 nguyên nhân thường gặp gây đau đầu và nghẹt mũi

Nghẹt mũi và đau đầu có thể là kết quả của các tình trạng lành tính như cảm lạnh và dị ứng. Tuy nhiên, đôi khi, chúng lại do một tình trạng khác có thể cần phải chăm sóc y tế.

Trong bài viết này sẽ thảo luận về một số nguyên nhân gây đau đầu và nghẹt mũi cũng như các lựa chọn điều trị sẵn có.

  1. Viêm xoang

Viêm xoang là nguyên nhân có thể gây nghẹt mũi và đau đầu.

Viêm xoang là một bệnh nhiễm trùng xoang có thể gây ra sự tích tụ chất nhầy và sưng. Theo Học viện Dị ứng, Hen và Miễn dịch Hoa Kỳ (American Academy of Allergy, Asthma and Immunology – AAAAI), nhiễm trùng xoang cấp tính thường bắt đầu như cảm lạnh.

Cảm lạnh ban đầu có thể khiến xoang sưng lên, làm bẫy vi khuẩn và chất nhầy.

Theo AAAAI, viêm xoang mạn tính xảy ra khi một người trải qua ba lần nhiễm trùng xoang trở lên trong một năm. Nó thường gây sưng xoang và tích tụ chất nhầy.

Các triệu chứng của viêm xoang bao gồm: áp lực quanh mắt trán hoặc mũi; sung huyết; nghẹt mũi; ho; chất nhầy sệt và đổi màu; nhảy mũi; ù tai; đau đầu, đặc biệt là ở phía trước đầu; đau răng; mệt mỏi; sốt, mặc dù điều này ít phổ biến hơn.

Điều trị

Virus là nguyên nhân gây ra hầu hết các bệnh nhiễm trùng xoang và mọi người có thể điều trị hầu hết các vấn đề về xoang bằng thuốc không kê đơn (OTC).

Tuy nhiên, nếu các vấn đề về xoang vẫn tồn tại hoặc xấu đi sau 7 – 10 ngày, viêm xoang có khả năng là do vi khuẩn. Trong những trường hợp này, bác sĩ có thể  kê đơn thuốc kháng sinh. Kháng sinh tiêu diệt vi khuẩn gây nhiễm trùng.

  1. Cảm lạnh

Theo Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ – Centers for Disease Control and Prevention (CDC), nghẹt mũi là một triệu chứng cảm lạnh thông thường. Một số người cũng có thể bị đau đầu do cảm lạnh, mặc dù hiếm gặp.

Các triệu chứng khác của cảm lạnh có thể bao gồm: ho hoặc đau ngực nhẹ; một số cơn đau; đau họng; hắt xì; sốt, mặc dù hiếm; yếu hoặc mệt mỏi.

Điều trị

Để điều trị cảm lạnh, một người thường cần nghỉ ngơi và uống nhiều chất lỏng. Một người cũng có thể dùng thuốc OTC, chẳng hạn như acetaminophen và ibuprofen.

Các biện pháp khắc phục tại nhà, chẳng hạn như máy tạo độ ẩm hoặc xông hơi, cũng có thể giúp chống lại các triệu chứng.

Nếu các triệu chứng không biến mất trong vòng 10 – 14, nên nói chuyện với bác sĩ vì họ có thể bị nhiễm trùng xoang.

  1. Cúm

Cúm là một bệnh về đường hô hấp xảy ra do vi-rút cúm. Những người bị cúm cũng có thể bị nghẹt mũi và đau đầu.

Theo CDC, các triệu chứng khác bao gồm: ho; đau họng; đau cơ; mệt mỏi; sốt, mặc dù điều này không phải lúc nào cũng xảy ra. Một số người có thể bị nôn mửa và tiêu chảy, nhưng điều này có nhiều khả năng xảy ra ở trẻ em hơn ở người lớn.

Một số người bị cúm có thể phát triển các biến chứng nghiêm trọng. Nên tìm kiếm sự trợ giúp y tế khẩn cấp nếu gặp phải bất kỳ điều sau đây: khó thở; đau ngực; say xẩm dai dẳng hoặc chóng mặt; co giật; đau cơ nghiêm trọng; người yếu nghiêm trọng.

Điều trị

Nên điều trị càng sớm càng tốt. Bác sĩ cũng có thể kê toa thuốc kháng vi-rút để giúp ngăn ngừa các biến chứng xảy ra.

  1. Dị ứng

Dị ứng có thể gây nghẹt mũi và đau đầu. Khi dị ứng gây đau đầu, một người có thể gặp các triệu chứng khác, chẳng hạn như: ngứa, chảy nước mắt; sổ mũi; đau ở mặt quanh má và mũi.

Điều trị

Nên tránh các tác nhân gây dị ứng nếu có thể. Phương pháp điều trị bao gồm các loại thuốc OTC, như thuốc kháng histamine và thuốc thông mũi. Nếu thuốc OTC không hiệu quả, nên nói chuyện với bác sĩ về thuốc theo toa hoặc thuốc chống dị ứng.

  1. Virus hợp bào hô hấp (RSV)

Virus hợp bào hô hấp (RSV) là một bệnh nhiễm trùng mũi, phổi và cổ họng. Mặc dù bất cứ ai cũng có thể bị, nhưng nó phổ biến hơn ở trẻ em. Đó là một nguyên nhân gây viêm phế quản ở trẻ em.

Virus có thể gây đau đầu âm ỉ hoặc nhẹ và nghẹt mũi. Trong một số trường hợp, RSV có thể gây ra các triệu chứng khác như: ho; sốt; mệt mỏi; hụt hơi; đau họng; khò khè.

Điều trị

Hầu hết người lớn và trẻ em khỏe mạnh đều có thể điều trị RSV tại nhà, và nó sẽ hết sau 1 – 2 tuần.

Trong những trường hợp này, thuốc cảm lạnh OTC sẽ giúp giảm triệu chứng. Tuy nhiên, nên nói chuyện với bác sĩ trước khi dùng thuốc cho trẻ em. Theo CDC, những người lớn tuổi, trẻ sơ sinh, và những người có hệ miễn dịch suy yếu có nguy cơ cao phát triển các triệu chứng nghiêm trọng và nên đi khám bác sĩ nếu họ thấy khó thở.

  1. Nhiễm trùng tai

Nhiễm trùng tai có thể gây đau đầu và nghẹt mũi. Cả virus và vi khuẩn đều có thể gây nhiễm trùng tai. Chất lỏng từ tai có thể rò rỉ vào đường mũi và gây nhiễm trùng trong mũi.

Một số triệu chứng phổ biến của nhiễm trùng tai bao gồm: mất thính lực; chảy dịch; sốt; khó ngủ; gặp vấn đề về cân bằng.

Điều trị

Một số biện pháp khắc phục tại nhà có thể áp dụng khi bị nhiễm trùng tai. Một số bước có thể thực hiện bao gồm: thuốc thông mũi OTC; sử dụng một gạc ấm; nghỉ ngơi; bổ sung thêm chất lỏng; dùng thuốc giảm đau OTC; sử dụng thuốc nhỏ tai OTC.

Nếu phương pháp điều trị tại nhà không hiệu quả, nên nói chuyện với bác sĩ. Bác sĩ có thể cần kê toa một loại kháng sinh để điều trị nhiễm trùng do vi khuẩn. Hoặc nên tìm kiếm sự trợ giúp y tế nếu những triệu chứng sau xảy ra: sốt cao từ 102 ° F (khoảng 38,88 độ C) trở lên; triệu chứng xấu đi; mất thính lực; mủ, dịch hoặc chất tiết ra từ tai.

  1. Chứng đau nửa đầu

Chứng đau nửa đầu là những cơn đau đầu dữ dội, đau nhói, thường ảnh hưởng đến một bên đầu hoặc bên kia. Chứng đau nửa đầu có thể khiến một người bị nghẹt mũi.

Chúng có thể là mãn tính, có nghĩa là có thể tái xuất hiện. Các triệu chứng khác có thể bao gồm: buồn nôn; tính nhạy ánh sáng; thay đổi tầm nhìn; nôn mửa.

Điều trị

Có một số lựa chọn điều trị khác nhau cho chứng đau nửa đầu, mặc dù chúng có thể không hiệu quả với tất cả mọi người.

Điều trị thường tập trung vào việc ngăn chặn sự tấn công hoặc điều trị các triệu chứng. Nên nói chuyện với bác sĩ về các lựa chọn điều trị tốt nhất cho bản thân.

  1. Polyp mũi

Polyp mũi là sự tăng trưởng lành tính trong đường mũi. Một số polyp mũi có thể không gây ra bất kỳ triệu chứng nào. Những người khác có thể gây ra: chảy nước mũi; áp lực mặt; nghẹt mũi; giảm khứu giác.

Điều trị

Các bác sĩ thường điều trị polyp mũi bằng steroid và nước muối. Theo AAAAI, steroid thường làm giảm kích thước của polyp. Tuy nhiên, polyp thường quay trở lại, và một số người có thể yêu cầu sử dụng steroid lâu dài hoặc đôi khi phải phẫu thuật.

  1. Mang thai

Một loạt các yếu tố, bao gồm thay đổi hormone, trong khi mang thai có thể khiến phụ nữ bị đau đầu và nghẹt mũi.

Theo một bài báo năm 2012, viêm mũi rất phổ biến khi mang thai. Các triệu chứng khác của viêm mũi có thể bao gồm hắt hơi và sổ mũi. Một phụ nữ đang mang thai nên nói chuyện với bác sĩ về bất kỳ triệu chứng nào họ đang gặp phải.

Điều trị

Bác sĩ có thể đề nghị các loại thuốc hoặc liệu pháp an toàn để giúp điều trị đau đầu. Phụ nữ mang thai cũng có thể thử: yoga thai kỳ; thực hành tư thế tốt; massage cổ và vai; nghỉ ngơi nhiều hơn; ăn uống tốt; sử dụng túi chườm lạnh để giảm đau đầu do căng thẳng; dùng khăn ấm áp lên mắt và mũi nếu nguyên nhân là đau đầu do xoang.

Chẩn đoán

Trong một số trường hợp, một người có thể biết điều gì gây ra đau đầu và nghẹt mũi và có thể không cần chẩn đoán mỗi lần bị.

Tuy nhiên, một số người có thể muốn gặp bác sĩ nếu không biết nguyên nhân hoặc các triệu chứng trở nên tồi tệ hơn. Bác sĩ có thể sẽ hỏi một số câu hỏi về các triệu chứng. Họ cũng sẽ thực hiện kiểm tra thể chất.

Trong một số trường hợp, chẳng hạn như phản ứng dị ứng, bác sĩ có thể yêu cầu xét nghiệm để tìm dị ứng hoặc các manh mối khác về tình trạng cơ bản.

Phòng ngừa

Tùy thuộc vào nguyên nhân, mọi người có thể không phải lúc nào cũng có thể ngăn ngừa được nghẹt mũi và đau đầu.

Một người có thể thực hiện các bước rửa tay thường xuyên để tránh tiếp xúc với vi-rút, bao gồm cúm, cảm lạnh hoặc RSV. Cũng có thể thực hiện các bước để tránh các tác nhân gây dị ứng hoặc chứng đau nửa đầu đã biết.

Khi nào cần đi khám bác sĩ

Một người bị cảm lạnh thường xuyên, dị ứng hoặc đau nửa đầu không nhất thiết phải gặp bác sĩ mỗi khi chúng xảy ra.

Nếu các triệu chứng trở nên tồi tệ hơn hoặc thay đổi, nên nói chuyện với bác sĩ. Hoặc có bất kỳ sự tắc nghẽn và đau đầu không giải thích được. Bác sĩ có thể chẩn đoán một tình trạng tiềm ẩn cần điều trị.

Nguồn từ bài viết của Jenna Fletcher, được đánh giá y tế bởi Angela M. Bell, MD, FACP vào ngày 11/05/2020 đăng trên trang Medicalnewstoday.com

Hình ảnh: sưu tầm Internet